افزایش بهره‌وری آب و درآمد خالص مزارع ذرت منطقه استهبان با استفاده از فناوری‌های کاهش مصرف آب

نوع مقاله : علمی ترویجی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش

2 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج

3 استاد پژوهشی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

چکیده

ذرت علوفه­ای و ذرت دانه­ای از محصولات مهم زراعی تولید شده در کشور است. به دلیل حساسیت گیاه ذرت به کم‌آبی، در بسیاری از مزارع ذرت کشور آبیاری بی­رویه صورت می­گیرد. بنابراین لازم است به بهترین صورت آب مصرفی این مزارع را مدیریت نمود و بهره­وری آب را تا حد امکان افزایش داد. کاهش حجم آب آبیاری باعث کاهش برداشت آب از چاه‌های کشاورزی گردیده و می­تواند علاوه بر تأثیر مثبت بر منابع آب زیرزمینی، بر حفظ دریاچه­ها و تالاب­ها نیز تأثیرگذار باشد. در یک بررسی که بر روی 3 مزرعه ذرت در استان فارس انجام شد، با اعمال فناوری­هایی شامل آبیاری قطره­ای و برنامه­ریزی آبیاری، میزان آب آبیاری کاهش و بهره‌وری آب افزایش یافت. نتایج نشان داد با اعمال این فناوری­ها، به­طور متوسط 27 درصد مصرف آب آبیاری کاهش یافت و از حدود 7200 تا 10800 مترمکعب بر هکتار به 5300 تا 7500 مترمکعب بر هکتار رسید. همچنین بهره­وری آب آبیاری به طور متوسط 51 درصد افزایش یافت. با اعمال فناوری­ها، درآمد خالص، با و بدون در نظر گرفتن ارزش آب به ترتیب 86 و 14 درصد افزایش یافت. بنابراین می­توان نتیجه گرفت که با تجهیز مزارع ذرت به سامانه آبیاری قطره­ای و استفاده از برنامه­ریزی آبیاری، می­توان بدون کاهش در میزان محصول تولیدی، باعث کاهش قابل‌توجه در مصرف آب آبیاری، افزایش بهره­وری آب و افزایش درآمد خالص مزرعه شد و به حفظ منابع آبی و کشاورزی پایدار در منطقه کمک نمود. 

چکیده تصویری

افزایش بهره‌وری آب و درآمد خالص مزارع ذرت منطقه استهبان با استفاده از فناوری‌های کاهش مصرف آب

کلیدواژه‌ها

موضوعات