استادیار بخش تحقیقات خاک و آب مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، اموزش و ترویج کشاورزی
چکیده
جهت بررسی اثرات رقم، باکتری و رژیم آبیاری در تثبیت نیتروژن و عملکرد لوبیا، اقدام به اجرای آزمایش در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی استان فارس طی سالهای 1399و1400 گردید. در قالب آزمایش اسپلیت پلات - فاکتوریل سه رژیم کم آبیاری ، حذف یک دور آبیاری قبل از گلدهی، حذف دو دور آبیاری قبل و بعد از گل دهی و آبیاری طبق نیاز آبی گیاه در سطوح اصلی و سه رقم لوبیا چیتی کوشا، صالح و محلی سده و سه سویهی باکتری ریزوبیوم 177 ، 160 و54 به صورت ترکیبی در سطوح فرعی قرار داشت. عملکرد دانه، وزن صد دانه، محتوی نسبی آب برگ و کارآیی مصرف آب اندازهگیری شد. بیشترین عملکرد دانه برابر2658 کیلوگرم در هکتار در رقم کوشا تلقیح شده با باکتری ریزوبیوم سویهی 54 با حذف یک دور آبیاری قبل از گلدهی بود. بیشترین محتوای نسبی آب برگ برابر 6/70 درصد در لوبیای محلی تلقیح شده با باکتری ریزوبیوم سویهی 54 با حذف دو دور آبیاری قبل و بعد از گلدهی بود. حجم آب مصرفی در تیمارهای تنش برابر 16950 و 15750 مترمکعب در هکتار بود. لوبیای صالح بیشترین مقدار کارآیی مصرف آب برابر 16/0 کیلوگرم در متر مکعب داشت. بیشترین وزن صد دانه، نیتروژن و درصد پروتئین دانه در تیمارهای تلقیح شده و در شرایط کم آبیاری بود. نتایج نشان داد تلقیح بذر لوبیا چیتی رقم کوشا به میزان دو کیلو کودزیستی در 100 کیلو بذر، و حذف یک دور آبیاری قبل از گلدهی، باعث افزایش کارآیی مصرف آب آبیاری بدون افت عملکرد خواهد شد.
)
)